7 februari 2017 - Gorinchem

Verslagen

Op dinsdag 7 februari 2017 vond een informatieve avond plaats in Gorinchem. Hematoloog Matthijs Eefting gaf uitleg over de vele varianten lymfomen en patiënt Geeri de Jong vertelde samen met haar oncoloog over haar ervaringen met de ziekte van Hodgkin. 

Uilenogen

Hematoloog Matthijs Eefting gebruikte twee volgepropte dia's om te illustreren hoeveel tientallen verschillende lymfomen er zijn. Hij legde daarna uit, dat bij het hodgkinlymfoom onder de microscoop grote gekoppelde bloedcellen te zien zijn, die lijken op uilenogen: de Reed-Sternbergcellen. Als deze cellen er niet zijn, hebben we te maken met een non-hodgkinlymfoom, en daarvan zijn er talloze verschillende. Van de ruim 3000 lymfoompatiënten die zich jaarlijks aandienen, hebben er ongeveer 450 hodgkinlymfoom.

Lymfomen hebben als kenmerk, dat bepaalde witte bloedcellen, de lymfocyten, zich sneller delen dan normaal en gaan woekeren. Er zijn T-lymfocyten (T-cellen) en B-lymfocyten (B-cellen). Ze maken deel uit van het afweersysteem. Ze ontstaan in het beenmerg en verspreiden zich dan via het bloed door het hele lichaam. Gaandeweg specialiseren ze zich in een gerichte afweertaak.

Soorten lymfomen

Een lymfoom kan zich ontwikkelen uit een B-cel óf uit een T-cel. Verder kan een lymfoom uit 'jonge' lymfocyten bestaan, die net in het beenmerg gemaakt zijn, of uit lymfocyten die al langer op reis zijn door het lichaam. Een ander onderscheid is de snelheid waarmee de lymfoomcellen zich delen. In een agressief lymfoom, ook wel hooggradig genoemd, delen de cellen zich erg snel. Je moet er op tijd bij zijn, maar dan is het betrekkelijk goed te behandelen, omdat snel delende cellen gevoelig zijn voor chemo. Aan de andere kant zijn er indolente (laaggradige) lymfomen, waarvan de cellen zich minder snel delen. Deze lymfomen zijn minder gevaarlijk; de kans dat je er de komende vijf jaar mee overleeft, is erg groot.

Tenslotte worden lymfomen onderscheiden in verschillende stadia. In stadium I zit er maar op één plek in het lichaam een lymfoom. In stadium IV heeft het lymfoom zich over meerdere lymfklieren en/of organen verspreid.

Wait-and-see

Eefting gaf in grote lijnen aan met welke behandelingen lymfomen vandaag de dag te lijf worden gegaan. Hij ging wat dieper in op een behandelbeleid, dat voor patiënten en hun naasten lastig te accepteren is: het wait-and-seebeleid, waarbij de patiënt niet actief behandeld wordt, maar wel regelmatig controles in het ziekenhuis krijgt. Wait-and-see is de beste aanpak bij bepaalde indolente lymfomen. Omdat die zich betrekkelijk langzaam delen, heeft een chemo er onvoldoende vat op en zijn de nadelen (bijwerkingen!) van zo’n behandeling groter dan de voordelen. Toch hebben patiënten vaak moeite met deze benadering. Je wilt nu eenmaal graag dat er iets aan je ziekte gebeurt. Uit de zaal kwam de suggestie, dat mensen die op een wait-and-seebeleid zijn aangewezen, best wat gerichte ondersteuning kunnen gebruiken.

Ex-patiënt Geeri de Jong

Na de pauze kregen de bijna 125 aanwezigen een levendig inkijkje in het wel en wee van Geeri de Jong, een patiënt die genezen is van de ziekte van Hodgkin. In een dialoog met haar arts, oncoloog Marjan Davidis, vertelde ze hoe ze de verschillende stadia van haar ziekteproces heeft beleefd en hoe ze met vallen en opstaan door de behandelperiode en door de periode daarna heen gekomen is. Voor sommigen in de zaal heel herkenbaar; voor anderen nog een lange weg te gaan. Voor die laatste groep had ze praktische tips, maar toch vooral één belangrijk advies: probeer bij jezelf te blijven, forceer niets, neem de tijd die nodig is voor het herstel van lichaam en geest.

Tekst: Joke Groeneveld Beeld: Martijn Roos

Meest gelezen

Meest recente artikelen