9 maart 2017 - Den Haag

Verslagen

In het Haaglanden Medisch Centrum in Den Haag organiseerde de regio West-Nederland op 9 maart 2017 een presentatie voor alle Hematonleden en hun partners, met als thema: Diagnose kanker, een streep door de rekening. De spreker was klinisch psycholoog en psychotherapeut Marike Lub.

Traumatische diagnose

De diagnose kanker is vaak een traumatische gebeurtenis die kan inslaan als een bom. Allerlei gevoelens vechten om de overhand, van verdoofdheid tot verwarring, van verdriet tot woede en van ongeloof tot berusting. 

Fases

Hoewel ieder mens - en zijn omgeving - verschillend zal reageren, zijn er algemene fases te herkennen in het proces van het geconfronteerd zijn met kanker. 
In de zogenaamde acute fase gaat er veel aandacht en hulp uit naar de patiënt zelf en naar het vinden van een weg in de medische wereld; er is dan weinig tijd voor gevoelens.
In de chronische fase verschuift het patroon. De medische zorg, hulp en aandacht worden minder en het risico op overbelasting (gezin, werk, relaties, sociale zekerheid) neemt toe. Alle relaties veranderen en dit trekt een wissel op iedereen. Zo regeert de kanker het gezin. Marike Lub: 'Ieder gezinslid vibreert mee op de golven van de ziekte'.

Valkuilen en balans

Er zijn vele valkuilen: jezelf flinker voordoen, mensen niet tot last willen zijn en het niet communiceren of praten over je angsten. Voor het gezin gelden weer andere valkuilen, zoals het teveel uit handen willen nemen, machteloosheid en schuldgevoelens over negatieve gedachten. In alles moet gezocht worden naar een nieuw evenwicht en naar een nieuwe balans, zowel op lichamelijk, mentaal als sociaal gebied.

Hoe ben ik als mens? 

Marike Lub: 'Ga je op zoek naar oplossingen en steun, of vermijd je juist dingen? Doe je aan zelfanalyse, uit je je emoties?' De verouderde manier van aanpak bestaat uit het idee alles zelf te moeten doen en altijd positief te moeten blijven. Een nieuwe benaderingswijze is meer gericht op verbinding met anderen, op het (h)erkennen van je eigen behoeften en op het aangeven van (nieuwe) grenzen. Thuissituatie, werk, hulp, opvoeding, meedenken, meeleven, troost: alles verandert. Een positief gevolg van de ziekte kan zijn dat er meer aandacht voor jezelf komt en voor wat je echt nodig hebt.

Hoe verder?

Reageren op ernstige gebeurtenissen leer je niet op school. Het hebben van kanker zorgt voor een nieuwe situatie en een nieuw proces waar je in terecht komt. Sta toe dat je klachten heb, deel je emoties en leer omgaan met je angsten. Zoek afleiding, ontspan je, beweeg: je bent meer dan alleen een kankerpatiënt. Uiteindelijk gaat het om de kracht om te veranderen wat je kunt veranderen, om acceptatie en moed, en om wijsheid om onderscheid te maken in wat (nog) wel of niet kan. Volgens Marike Lub kan de Acceptatie en Commitment Therapie (ACT) hierbij behulpzaam zijn. Aan het einde van haar voordracht heeft ze nog een persoonlijke tip voor een boek over deze therapie 'Uit je hoofd, in het leven'.

Tekst: Herbert Kaptein Beeld: Henk Jan Ritsma

Meest recente artikelen