80-Plussers profiteren minder van nieuwe kankerbehandelingen

Beeld The Yuri Arcurs Collection 16-01-2026 Hematon Nieuws

Door de vergrijzing neemt het aantal mensen met kanker van tachtig jaar en ouder de komende jaren flink toe. Naar verwachting gaat het om een jaarlijkse groei van ongeveer vijf procent, wat neerkomt op zo’n 32.600 nieuwe diagnoses per jaar onder 80-plussers.

Het gebruik van systemische therapie, zoals chemotherapie, hormoontherapie, doelgerichte therapie en immunotherapie, nam voor alle mensen die kanker kregen toe (van 12 procent naar 34 procent). Deze therapie wordt vaak gegeven om op langere termijn uitzaaiingen te voorkomen. Hoe ouder mensen zijn, hoe minder vaak voor systemische therapie wordt gekozen. Voor 80–84-jarigen ging dit van 3 naar 15 procent, en voor 85–89-jarigen van 2 naar 7 procent. De reden is bijvoorbeeld dat mensen niet fit genoeg zijn voor een behandeling, maar ook door het gebrek aan bewijs dat deze behandelingen werkzaam zijn.

Dat blijkt uit promotieonderzoek van Melinda Schuurman bij het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) en de afdeling Maatschappelijke Gezondheidszorg van het Erasmus MC naar kanker onder de ‘alleroudsten’ in Nederland.

Deze uitkomsten vragen volgens de onderzoeker om meer aandacht voor de zorg aan de oudste kankerpatiënten. De kloof tussen de 5-jaarsoverleving van 80-minners en 80-plussers werd de afgelopen decennia ruim 10 procent groter. Dat komt waarschijnlijk doordat de oudere groep minder vaak intensieve behandelingen krijgt en daardoor minder profiteert van innovaties.

Dat met het klimmen der jaren het risico op kanker toeneemt is geen nieuws. Kanker ontstaat door een fout in het DNA, je erfelijk materiaal. Meestal heeft die fout te maken met hoe cellen groeien en delen. Bij elke celdeling kan er een fout in het DNA komen. Als die fout niet wordt gerepareerd, blijven de foute cellen zich delen.

Hoe ouder je bent, hoe meer celdelingen er in je lichaam hebben plaatsgevonden. Om die reden wordt de kans op een foute celdeling ook steeds groter.

Voor het onderzoek zijn data uit de Nederlandse Kankerregistratie (NKR) gebruikt uit de periode 1989-2019. Enkele conclusies:

De NKR-cijfers laten zien dat 1 op de 5 patiënten bij diagnose ouder dan 80 is.
Bij bijna alle kankersoorten groeit het aandeel van deze groep patiënten.
Bij mannen ouder dan 80 komen huidkanker, prostaatkanker, longkanker, blaaskanker en darmkanker het meeste voor. Bij vrouwen gaat het met name om huidkanker, borst- en darmkanker.